آنچه درباره گازهای برودتی باید بدانید!

گاز برودتی، گازی که ممکن است آن را با گاز مبرد، فریون، گاز سرمایشی یا سردساز و یا گاز خنک کننده اشتباه بگیرید. اما، تمامی این گازها یکسان هستند و کاربردی مشابه دارند.

گازهای مبرد (Refrigerant Gases) گازهایی هستند که در وسایل سرمایشی نظیر یخچال، فریزر و کولر استفاده می‌شوند. این گازها انواعی از مواد سردکننده هستند، موادی که خود به دو صورت گاز و یا مایع برای جذب گرمای محیط و خنک کردن آن مورد استفاده قرار می‌گیرند.

گازهای برودتی به دو صورت طبیعی و مصنوعی یافت می‌شوند. گازهای طبیعی، همان‌طور که از نامشان پیداست، توسط انسان تولید نمی‌شوند. از مهم‌ترین این نوع گازها می‌توان به هیدروکربن‌ها، دی اکسید گوگرد و متیل کلرید اشاره نمود. گازهای طبیعی به محیط زیست آسیبی وارد نمی‌کنند و قیمتی بسیار ارزان دارند.

برخلاف گازهای طبیعی، گازهای مصنوعی توسط انسان ساخته می‌شوند و مهم‌ترین مشکلات استفاده از آن‌ها، اثر گلخانه‌ای و آسیب به لایه اوزون است. گازهای مصنوعی شامل کلروفلوئوروکربن ها  (CFC)، هیدروکلروفلوئوروکربن ها (HCFC) و هیدروفلوئوروکربن ها (HFC) هستند.

خصوصیات گاز برودتی

از جمله ویژگی‌هایی که گازهای برودتی بایستی داشته باشند عبارتند از: 

 

گازهای برودتی
  • کلروفلوئورکربن (CFC)
  • هیدروکلروفلوئوروکربن (HCFC)
  • هیدروفلوئوروکربن (HFC)
شماره ثبت  (CAS Number)با توجه به نوع ماده متفاوت است
فرمول شیمیاییبا توجه به نوع ماده متفاوت است
دانسیته بخارکمتر از 1 (این مقدار برای هوا برابر با یک است)
مقدار مجازبا توجه به نوع ماده متفاوت است
گستره اشتعال‌پذیرینامشخص
تجهیزاتنامشخص
دمانامشخص
آشکارساز گازهای برودتیفوتوآکوستیک مادون قرمز (0 تا ppm 1000)
خواص فیزیکی و شیمیایی
  • غیرسمّی
  • اشتعال‌ناپذیر
  • غیرخورنده
  • حاوی خواص ترمودینامیکی مطلوب
نکات ایمنی

رعایت کردن نکات ایمنی به هنگام استفاده از گازهای برودتی ضروری است. گازهای CFC اثر مخربی بر لایه اوزون دارند، که این موضوع باعث شده است مصرف این گازها و هم‌چنین تولید آن‌ها ممنوع شود. گازهای HFC و HCFC به عنوان گازهای جایگزین هنوز مورد استفاده قرار می‌گیرند، ولی دارای اثر گلخانه‌ای (جذب تابش مادون قرمز و گرم شدن زمین) می‌باشند. از این رو، مصرف آن‌ها به صورت کنترل شده است. این نوع گازها فاقد خاصیت اشتعال‌پذیری هستند، اما در دماهای بالا تجزیه شده و گازهای سمّی نظیر هیدروژن کلرید و هیدروژن فلوئورید از خود متصاعد می‌کنند.

کاربرد
  • گاز مبرد یا سردساز
  • حلال صنعتی
  • جهت دمیدن درون فوم‌های صنعتی
  • پیشرانه آیروسل

انواع گازهای برودتی

همانطور که پیش‌تر بیان کردیم، گازهای برودتی به دو نوع طبیعی و مصنوعی طبقه‌بندی می‌شوند. در ادامه، توضیح 4 مورد از مهم‌ترین انواع گازهای مبرد آورده شده است.

Types of refrigerant gas

شناسایی گاز برودتی

شناسایی گازهای برودتی بواسطه نام‌گذاری آن‌ها صورت می‌گیرد. نام مبردها تشکیل شده از یک حرف “R” (مخفف Refrigerant) که با یک خط تیره از یک عدد دو تا چهار رقمی جدا می‌شود تشکیل می‌شود. اسامی برخی از مبردها هم‌چنین دارای یک حرف به عنوان پیشوند یا پسوند است، که ترکیب شیمیایی گاز را مشخص می‌کند.

عملکرد

نحوه کار گازهای برودتی

اساس عملکرد گازهای برودتی برپایه قانون گذار فاز است. طبق این قانون که یک قانون ترمودینامیکی است، تغییر یک حالت (یا یک فاز) از یک ماده به حالتی دیگر به‌واسطه انتقال گرما صورت می‌گیرد. گازهای برودتی طی یک چرخه ابتدا در اثر کاهش دما و عمل میعان به حالت مایع و پس از آن با گرفتن گرما به حالت بخار تبدیل می‌شوند. تکرار این چرخه (تبدیل گاز به مایع و بالعکس) باعث خنک‌سازی می‌شود.

موارد استفاده

کاربرد گازهای برودتی

گازهای برودتی، گازهایی هستند که کاربرد آن‌ها، خنک کردن یک محیط است. از جمله دستگاه‌هایی که در آن‌ها گازهای مبرد استفاده می‌شود می‌توان به سیستم‌های خنک کننده نظیر کولر، یخچال، فریزر، کمپرسور پیستونی و دستگاه‌های مورد استفاده جهت تهویه مطبوع اشاره کرد.

اثرات گازهای برودتی بر محیط زیست

پتانسیل گرمایشی کره زمین (GWP)

یکی از معایبی که گازهای برودتی می‌توانند برای محیط زیست داشته باشند، اثر گلخانه‌ای است. گازهای گلخانه‌ای از طریق نگه داشتن گرما در خود سبب گرم شدن زمین می‌گردند. میزان حرارتی که یک گاز می‌تواند در خود نگه دارد با استفاده از مقیاس پتانسیل گرمایشی جهانی (Global Warming Potential (GWP)) سنجیده می‌شود. برای این منظور، گاز کربن دی اکسید کربن را به عنوان مبنای اندازه‌گیری در نظر گرفته و میزان GWP آن برابر یک قرار می‌دهند. هر گازی که مقدار GWP آن بیش از یک باشد، مقدار حرارت بیشتری در خود نگه می‌دارد.

پتانسیل تخریب لایه اوزن (ODP)

علاوه بر اثر گلخانه‌ای و گرم کردن زمین، گازهای مبرد می‌توانند اثر مخربی برای لایه اوزون داشته باشند. مقیاسی که برای سنجش میزان تخریب به این لایه استفاده می‌شود، پتانسیل تخریب لایه اوزن ((Ozone Depletion Potential (ODP) است. از آن‌جایی که گازهای CFC بیشترین آسیب را به لایه اوزون می‌رسانند، به عنوان مبنای اندازه‌گیری این مقیاس در نظر گرفته می‌شوند و عدد یک برای آن منظور می‌کنند. هر ترکیبی که میزان ODP آن از یک بیشتر باشد، میزان اثر مخرب آن برای لایه اوزون بالاتر از گازهای CFC است.

اثرات تخریبی گازهای برودتی

گازهای برودتی که امروزه مورد استفاده قرار می‌گیرند به عنوان یک مشکل جدی برای محیط زیست تلقی می‌شوند. یکی از مشکلاتی که این گازها می‌توانند داشته باشند، اثر گلخانه‌ای است. گازهای مبرد همانند گازهای گلخانه‌ای نظیر متان، کربن دی اکسید و بخار آب تابش‌های بازتابیده از سطح زمین را در خود نگه داشته و از این طریق باعث گرم شدن دمای زمین می‌گردند. از دیگر اثرات تخریبی گازهای سردساز، تخریب لایه اوزون است.

قیمت گازهای برودتی

قیمت گاز فریون بسته به نوع گاز و همچنین عوامل دیگری متفاوت است. گاز فریون R22 و همچنین R134 از جمله گازهای برودتی پرکاربرد هستند که قیمت متفاوتی دارند. از دیگر عوامل مؤثر بر قیمت گاز فریون R22 و R134 می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • برند محصول: گازهای برودتی توسط شرکت‌های مختلفی تولید می‌شوند که در میان آن‌ها، محصولات برند نیترومی کیفیت عالی و قیمت مقرون به صرفه‌ای دارند.
  • حجم کپسول: کپسول‌های گازهای فریون حجم‌های متفاوتی دارند که این موضوع باعث تفاوت قیمت آن‌ها شده است.
  • نرخ ارز: با توجه به نوسانات نرخ ارز، قیمت خرید گازهای مبرد دچار تغییراتی بوده که توصیه می‌شود پیش از خرید این محصول با کارشناسان مجموعه تماس حاصل کنید تا از قیمت به روز آن مطلع شوید.
خرید انواع گازهای برودتی از واردکننده اصلی با گارانتی

خرید و فروش گازهای برودتی

مراکزی که در زمینه فروش گازهای برودتی فعال هستند، محصولات خود را از تولید کنندگان خارجی وارد کشور می‌کنند. توجه به مکانی که از آن گاز تهیه می‌شود بسیار مهم است، زیرا استفاده از مبردهای بی‌کیفیت نه تنها باعث آسیب‌رسانی به دستگاه می‌شود، بلکه ایجاد مشکل برای محیط زیست و هم‌چنین افراد می‌کند.

مجموعه بنیان گاز یکی از واردکنندگان اصلی گازهای برودتی در ایران می‌باشد، که گازهای خود را از برندهای معتبر در جهان نظیر نیترومی تأمین می‌کند. یکی از مزایای خرید محصول از این مجموعه ارائه گارانتی به مشتریان گرامی است، که تضمینی بر کیفیت بالای محصولات این شرکت می‌باشد.

قیمت گازهای برودتی

اگر قصد خرید گازهای مبرد دارید، عوامل زیر می‌توانند شما را در انتخاب بهترین گاز راهنمایی کنند:

  • سازگاری با سیستم‌های خنک‌کننده: مبردهایی که کارایی بالایی از خود نشان می‌دهند معمولاً از ویژگی‌هایی چون نقطه جوش مناسب، هدایت حرارتی بالا و رفتار مطلوب به‌هنگام تغییر فاز برخوردارند. این مشخصات، گازهای برودتی را با سیستم‌های خنک کننده و تهویه مطبوع سازگار می‌کنند و نقش اساسی در عملکرد مناسب آن‌ها دارند.
  • راندمان ترمودینامیکی: راندمان ترمودینامیکی فاکتوری بسیار مهم به‌هنگام خرید گازهای برودتی محسوب می‌شود. یک مبرد ایده‌آل باید ضریب عملکرد(COP) بالایی داشته باشد. COP نشان دهنده توانایی گاز در جذب و آزادسازی گرما در طول سیکل تبرید و نیز استفاده بهینه از انرژی می‌باشد.
  • اثرات زیست محیطی: پتانسیل گرمایش جهانی (GWP) پایین یکی دیگر از ویژگی‌های ضروری است که گاز برودتی باید از آن برخوردار باشد. جهت کاهش نگرانی‌ها در مورد تغییرات آب و هوایی، صنایع به سمت مبردهایی می‌روند که کمترین اثر گلخانه‌ای را برای محیط زیست داشته باشند.
  • پایداری شیمیایی: پایداری شیمیایی برای افزایش طول عمر سیستم‌های تبرید و ایمنی کاربران ضروری است. مبردهای ایده‌آل باید واکنش‌پذیری پایینی از خود نشان دهند و از خوردگی و تخریب اجزای سیستم جلوگیری کنند. علاوه بر آن، گاز باید از خواص ترموفیزیکی مطلوب مثل گرمای نهان تبخیر بالا و محدوده دمای عملکردی گسترده برخوردار باشد که آن را برای کاربردهای مختلف سازگار می‌کنند.
  • ایمنی: اشتعال‌پذیری و سمیّت دو فاکتور مهم ایمنی هستند که هنگام انتخاب گاز برودتی، باید به آن‌ها توجه داشت. یک مبرد باید اشتعال‌پذیری کمی داشته باشد تا خطرات آتش‌سوزی را به حداقل برساند. همچنین، باید غیر سمّی باشد تا ایمنی مصرف‌کنندگان را تضمین کند.
  • قیمت: قیمت یکی دیگر از عوامل کلیدی در انتخاب گاز مبرد است. گاز باید به راحتی در دسترس، مقرون به صرفه و سازگار با زیرساخت‌های موجود باشد.

سوالات متداول

امکان تعویض گازهای برودتی وجود دارد؟

تعویض گازهای برودتی به عواملی نظیر دستگاه و نوع گاز مبرد بستگی دارد. گازهای سردسازی نظیر R-410A وجود دارند که امکان تعویض آن‌ها وجود ندارد. در مقابل، گازهای نظیر R-22 قابل تعویض می‌باشند. پیش از تعویض گاز برودتی می‌بایست مشخصات موتور دستگاه را بررسی کرد، جایی که مشخصات گاز برودتی بر روی آن درج شده است.

آیا امکان تعویض گاز برودتی یک دستگاه وجود دارد؟

تعویض گاز برودتی یک دستگاه بستگی به خود دستگاه و نوع گاز مبرد استفاده شده در آن دارد. امکان تعویض برخی از گازهای سردکننده نظیر R-410A وجود نداشته ولی برخی از گازهای سردساز نظیر R-22 قابل تعویض می‌باشند.

آیا می‌توان گازهای برودتی را با یکدیگر جایگزین کرد؟

امکان جایگزین کردن گازهای برودتی با یکدیگر وجود دارد. گازهای CFC نسبت به دیگر گازهای مبرد مصنوعی دیگر خطرات بسیار جدی برای لایه اوزون دارد. از این رو، این گازها با گازهای هیدروکلروفلوئوروکربن HCFC که اثر گلخانه‌ای و اثر تخریبی لایه اوزون کمتری دارد جایگزین شده‌اند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

سبد خرید
ورود

هنوز حساب کاربری ندارید؟

برای دیدن محصولات که دنبال آن هستید تایپ کنید.
جستجو
×